![](\"https:\/\/images.pexels.com\/photos\/35336025\/pexels-photo-35336025.jpeg?auto=compress&cs=tinysrgb&fit=crop&h=627&w=1200\")
<\/p>\n<\/p>\n
\u015eunu sormak istiyorum: En son ne zaman biriyle yemek yedin \u2014 yani ger\u00e7ekten<\/strong> biriyle, telefonunu ters \u00e7evirmeden, “bir dakika” demeden, \u00e7atal\u0131n sesi d\u0131\u015f\u0131nda her \u015feyi kapatarak?<\/p>\n Hat\u0131rlamakta zorlan\u0131yorsan, yaln\u0131z de\u011filsin. Ama bu seni rahatlatmas\u0131n \u2014 tam tersine, biraz rahats\u0131z etsin. \u00c7\u00fcnk\u00fc sofran\u0131n sessizle\u015fmesi, sadece bir g\u00f6rg\u00fc meselesi de\u011fil. Bu, bir medeniyetin kendi kendine ne s\u00f6yledi\u011finin hikayesi.<\/p>\n Ben y\u0131llard\u0131r y\u00fczler \u00e7izerim. Portrenin s\u0131rr\u0131 \u015fu: Bir y\u00fcz\u00fc do\u011fru \u00e7izebilmek i\u00e7in \u00f6nce o y\u00fcz\u00fcn ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 \u015feyi g\u00f6rmek laz\u0131m. Yorgunlu\u011fu, sevinci, beklentiyi. Ve \u015funu fark ettim: \u0130nsanlar\u0131n y\u00fczleri en \u00e7ok sofrada<\/em> konu\u015fur. Ya da konu\u015furdu. Art\u0131k sofrada kimse yok ki y\u00fcz okuyay\u0131m \u2014 herkes ekran\u0131na bak\u0131yor, ekran da geri bakm\u0131yor.<\/p>\n Gastronomi kelimesinin i\u00e7inde “gaster” var \u2014 mide demek. Ama Yunanl\u0131lar bunu salt biyolojik bir organ olarak kullanmad\u0131. Mide, merkezdi. Toplumun topland\u0131\u011f\u0131, konu\u015ftu\u011fu, anla\u015fmazl\u0131klar\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zd\u00fc\u011f\u00fc yer. Yemek, bir yak\u0131t de\u011fildi; bir rit\u00fceldi<\/strong>. Ve her rit\u00fcelin olmazsa olmaz\u0131 vard\u0131r: Zaman, niyet ve birden fazla insan.<\/p>\n Peki biz bu \u00fc\u00e7\u00fcn\u00fc de kaybettik mi?<\/p>\n Zamana bak \u00f6nce. \u00d6\u011fle aras\u0131 45 dakika. Trafik var, s\u0131ra var, “toplant\u0131 bitmedi” var. Adam ko\u015farak bir \u015feyler kapat\u0131yor, d\u00f6n\u00fcyor yerine, ekran\u0131na bak\u0131yor. Ak\u015fam yorgun geliyor, haz\u0131r bir \u015feyler \u0131s\u0131t\u0131yor, dizi a\u00e7\u0131yor. (Diziyi yarg\u0131lam\u0131yorum \u2014 ben de a\u00e7\u0131yorum, meseleyi biliyorum.) Ama sofra kurulmadan yenilen yemek, sofra de\u011fildir. O, sadece takviyedir.<\/p>\n Niyete bak sonra. “Ne yesek?” sorusu art\u0131k \u00e7o\u011funlukla “Ne sipari\u015f etsek?” sorusuna d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc. Bu da k\u00f6t\u00fc de\u011fil, asl\u0131nda \u2014 mutfak k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn yay\u0131lmas\u0131, k\u00fc\u00e7\u00fck i\u015fletmelerin ya\u015famas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan g\u00fczel bile. Ama sipari\u015f etmek ile haz\u0131rlamak<\/strong> aras\u0131ndaki fark, sadece pratik bir fark de\u011fil. Birini pi\u015firmek i\u00e7in d\u00fc\u015f\u00fcnmek laz\u0131m. Ne sever, ne yemez, nas\u0131l yer, hangi kokuyu \u00f6zler? Bir yemek haz\u0131rlamak, asl\u0131nda o ki\u015fiyi hayal etmektir. Ve bu hayal etme eylemi, sevginin en somut bi\u00e7imlerinden biridir.<\/p>\n Annem bana hi\u00e7 “seni seviyorum” demedi. Ama her sabah kahvalt\u0131y\u0131 haz\u0131rlarken hangi peyniri nereye koydu\u011funu bilirdi. Benim taraf\u0131ma domates gelirdi, karde\u015fimin taraf\u0131na zeytin. (Karde\u015fim domates yemez, ben zeytini pek sevmem.) Bu bir sevgi dili. \u00c7evirisini yapan olmad\u0131, ama herkes anlad\u0131.<\/p>\n \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fcne gel: Birden fazla insan meselesi. Bu belki en ac\u0131 olan\u0131.<\/p>\n Almanya’da ya\u015fayan T\u00fcrkler aras\u0131nda yap\u0131lan baz\u0131 g\u00f6zlemler \u015funu g\u00f6steriyor: G\u00f6\u00e7\u00fcn ilk ku\u015fa\u011f\u0131, ne kadar k\u00fc\u00e7\u00fck bir daire olursa olsun, sofray\u0131 kurard\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc sofra, orada sadece yemek yenen yer de\u011fildi \u2014 orada dil korunurdu, an\u0131 aktar\u0131l\u0131rd\u0131, yurt ta\u015f\u0131n\u0131rd\u0131. \u0130kinci ku\u015fak sofray\u0131 biraz daha k\u00fc\u00e7\u00fcltt\u00fc. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc ku\u015fakta \u00e7o\u011fu zaman ortak sofra yok. Herkes odas\u0131nda, ekran\u0131yla.<\/p>\n Bu bir su\u00e7lama de\u011fil. Bu, modernli\u011fin ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir sonucu. Ama ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olan, kabul edilmesi gereken anlam\u0131na gelmez.<\/p>\n Peki ne yap\u0131labilir? B\u00fcy\u00fck devrimler istemiyorum senden. Sadece \u015funlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn:<\/p>\n Bir portre \u00e7izerken en zor an, g\u00f6zleri yapmak de\u011fildir \u2014 \u00e7o\u011fu insan \u00f6yle san\u0131r. En zor an, bo\u015fluklar\u0131<\/strong> b\u0131rakmakt\u0131r. Y\u00fcz\u00fc doldurmak kolayd\u0131r; neyin bo\u015f kalaca\u011f\u0131na karar vermek sanatt\u0131r. Sofra da b\u00f6yle. Sessizlik, yokluk de\u011fildir. Dolu bir sessizlik vard\u0131r \u2014 payla\u015f\u0131lm\u0131\u015f, kabul edilmi\u015f, g\u00fcvenli bir sessizlik.<\/p>\n Biz o sessizli\u011fi kaybettik \u00e7\u00fcnk\u00fc bo\u015fluktan korktuk. Ekran doldurdu bo\u015fluklar\u0131. Ama ekran\u0131n doldurdu\u011fu bo\u015fluk, sofran\u0131n b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 bo\u015flukla ayn\u0131 de\u011fil. Birinde anlam var, di\u011ferinde g\u00fcr\u00fclt\u00fc var.<\/p>\n Son olarak \u015funu s\u00f6yleyeyim: Yemek, insanl\u0131\u011f\u0131n en eski ileti\u015fim bi\u00e7imlerinden biridir. Konu\u015fmadan \u00f6nce payla\u015ft\u0131k. Dil icat edilmeden \u00f6nce ate\u015f yakt\u0131k ve etraf\u0131nda oturduk. Bu, bizim i\u00e7imizde bir yerde h\u00e2l\u00e2 duruyor. Bast\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, \u00f6rt\u00fclm\u00fc\u015f, ekranla susturulmu\u015f \u2014 ama duruyor.<\/p>\n Bir dahaki \u00f6\u011f\u00fcn\u00fcnde, en az\u0131ndan bir lokmay\u0131 yava\u015f ye. Tad\u0131na bak. Nerede oldu\u011funu hisset. Yan\u0131nda biri varsa, ona bak. Yoksa, kendi y\u00fcz\u00fcn\u00fc hayal et \u2014 yorgun mu, merakl\u0131 m\u0131, a\u00e7 m\u0131 sadece karn\u0131n de\u011fil, ba\u015fka bir \u015feylerin de?<\/p>\n Sofra h\u00e2l\u00e2 orada. Biz gitmeyi se\u00e7tik. D\u00f6nmek de bir se\u00e7im.<\/p>\n Hadi bakay\u0131m, \u015fimdi usulca da\u011f\u0131l\u0131n ve m\u00fcmk\u00fcnse m\u0131sm\u0131l olun. \u015eunu sormak istiyorum: En son ne zaman biriyle yemek yedin \u2014 yani ger\u00e7ekten biriyle, telefonunu ters \u00e7evirmeden, “bir dakika” demeden, \u00e7atal\u0131n sesi d\u0131\u015f\u0131nda her \u015feyi kapatarak? Hat\u0131rlamakta zorlan\u0131yorsan, yaln\u0131z de\u011filsin. […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[47],"tags":[],"class_list":["post-2236","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-gastronomi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2236","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2236"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2236\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2236"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2236"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2236"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}\n
Demirhan.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"