![](\"https:\/\/images.pexels.com\/photos\/18823960\/pexels-photo-18823960.jpeg?auto=compress&cs=tinysrgb&fit=crop&h=627&w=1200\")
<\/p>\n<\/p>\n
\u015eunu sormak istiyorum sana: Hayat\u0131nda seni en iyi anlayan insan, sana ne yapm\u0131\u015ft\u0131? Konu\u015fmu\u015f muydu? Dinlemi\u015f miydi? Yoksa sadece \u00f6n\u00fcne bir tabak koymu\u015f muydu, sessizce, sormadan?<\/p>\n
Ben ikincisine inan\u0131yorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc y\u0131llar i\u00e7inde \u015funu fark ettim \u2014 ve bunu kalemle de, \u00e7orbayla da test ettim \u2014 en derin ileti\u015fim, kelimesiz kurulur. Bir portrede g\u00f6zlerin s\u00f6yledi\u011fi neyse, iyi pi\u015firilmi\u015f bir yeme\u011fin s\u00f6yledi\u011fi de odur: “Seni g\u00f6rd\u00fcm.”<\/strong><\/p>\n Yemek bir dildir. Ama bunu \u00f6\u011fretmiyorlar. Okulda dil dersi var, m\u00fczik dersi var, beden e\u011fitimi var. (Beden e\u011fitimi derken ne \u00f6\u011frettiklerini sormak istemiyorum, zira o konu ayr\u0131 bir trajedi.) Ama “sofra okuryazarl\u0131\u011f\u0131” yok. Oysa sofrada oturan herkes bir \u015feyler s\u00f6yl\u00fcyor \u2014 sadece kimse terc\u00fcme etmesini bilmiyor.<\/p>\n Annem bana hi\u00e7 “seni seviyorum” demedi. T\u00fcrk annesinin klasik suskunlu\u011fu desek ge\u00e7i\u015ftirebiliriz ama bu do\u011fru olmaz. O her Pazar sabah\u0131 kalkar, iki saat mutfakta dola\u015f\u0131r, sonra masaya \u00f6yle bir kahvalt\u0131 kurard\u0131 ki \u2014 peynirin yan\u0131na bir dal maydanoz bile \u00f6zenle yerle\u015ftirilmi\u015f olurdu. O maydanoz, benim i\u00e7in s\u00f6ylenmi\u015f bir c\u00fcmleydi. Y\u0131llarca bunu bilmeden yedim. \u015eimdi biliyorum ve biraz su\u00e7luluk duyuyorum, d\u00fcr\u00fcst olmak gerekirse.<\/p>\n Gastronomi tarihine bakt\u0131\u011f\u0131nda, yemeklerin hep bir alt metni oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn. Frans\u0131zlar\u0131n pot-au-feu<\/strong>‘su sadece et ve sebze de\u011fildir \u2014 o, k\u0131\u015f gecesinde evin \u0131s\u0131s\u0131n\u0131, toplanmay\u0131, hayatta kalmay\u0131 anlat\u0131r. Japonlar\u0131n ichiju sansai<\/strong> d\u00fczeni \u2014 bir \u00e7orba, \u00fc\u00e7 yan yemek \u2014 bir estetik tercih de\u011fil, bir ya\u015fam felsefesidir: fazlas\u0131n\u0131 isteme, \u00f6n\u00fcndekini g\u00f6r, dengede kal. Anadolu’nun mercimek \u00e7orbas\u0131 ise neredeyse bir terapisttir. Kar\u0131n doyurur, ama as\u0131l i\u015fi ba\u015fka bir \u015feydir \u2014 seni o masaya ait hissettirir.<\/p>\n Peki biz bunu neden kaybettik? (Ya da kaybettik mi ger\u00e7ekten?)<\/p>\n \u015e\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcn: Art\u0131k yemeklerimizi \u00e7ekiyoruz. Taba\u011fa bak\u0131yoruz ama g\u00f6rm\u00fcyoruz. Instagram i\u00e7in \u0131\u015f\u0131k ayarl\u0131yoruz, filtre se\u00e7iyoruz, caption yaz\u0131yoruz. Yeme\u011fin dili yerine yeme\u011fin g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcyle konu\u015fuyoruz. Bu da bir ileti\u015fim tabii \u2014 ama \u00e7ok y\u00fczeysel bir ileti\u015fim. Foto\u011fraf\u0131n\u0131 \u00e7ekti\u011fin yeme\u011fi ger\u00e7ekten tatt\u0131n m\u0131? Yan\u0131ndaki insan\u0131n g\u00f6z\u00fcne bakt\u0131n m\u0131 o lokma aras\u0131nda?<\/p>\n Yemek dilinin baz\u0131 kelimeleri vard\u0131r, \u00f6\u011frenmesi zor de\u011fil:<\/p>\n Bir ara Berlin’de bir arkada\u015f\u0131m\u0131n evinde ak\u015fam yeme\u011fi vard\u0131. Karma bir topluluk \u2014 T\u00fcrkler, Almanlar, bir Suriyeli, bir Brezilyal\u0131. Kimse birbirinin dilini tam bilmiyordu. Ama Suriyeli arkada\u015f, kibbe<\/strong> getirmi\u015fti. Kendi eliyle. Masaya koydu\u011funda hi\u00e7 kimse sormad\u0131 nas\u0131l yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u2014 ama herkes bir tane ald\u0131. Ve o “bir tane alma” an\u0131nda, o masada dil sorunu kalmad\u0131. (Bunu yazarken o geceyi \u00e7izmeyi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum, ciddi ciddi.)<\/p>\n Yeme\u011fin bu k\u00f6pr\u00fc kurma g\u00fcc\u00fc, tesad\u00fcf de\u011fil. Evrimsel olarak biz insanlar, yeme\u011fi payla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z varl\u0131klara g\u00fcvenmeyi \u00f6\u011frendik. Zehri birlikte yemezsiniz, de\u011fil mi? Sofrada oturmak, en eski g\u00fcven rit\u00fcellerinden biridir. Bunu beynimiz biliyor, kelimeler gelmeden \u00f6nce.<\/p>\n Bir de \u015fu var: Yemek, haf\u0131zan\u0131n en g\u00fc\u00e7l\u00fc tetikleyicisidir. Proustin madeleine kurabiyesini herkes bilir \u2014 bir lokma, y\u0131llar\u0131 geri getirir. Ben de bunu ya\u015fad\u0131m. K\u00f6y ekme\u011finin kokusu beni sekiz ya\u015f\u0131ma g\u00f6t\u00fcr\u00fcr, her seferinde. \u00c7izim yaparken de benzer bir \u015fey olur \u2014 bir y\u00fcz\u00fcn belirli bir \u00e7izgisi, y\u0131llar \u00f6nce g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm ba\u015fka bir y\u00fcz\u00fc \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r. Haf\u0131za b\u00f6yle \u00e7al\u0131\u015f\u0131r: duyusal, asosiyatif, lineer de\u011fil.<\/p>\n O zaman yeme\u011fi sadece beslenme olarak g\u00f6rmen, haf\u0131zan\u0131 da budamak demektir. Ge\u00e7mi\u015fini, ba\u011flant\u0131lar\u0131n\u0131, insanlar\u0131n\u0131 kesmek demektir. Bu y\u00fczden fast food beni \u00fcz\u00fcyor \u2014 sadece sa\u011fl\u0131ks\u0131z oldu\u011fu i\u00e7in de\u011fil, haf\u0131zas\u0131z<\/strong> oldu\u011fu i\u00e7in. Bir Big Mac’in seni nereye g\u00f6t\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcn. Bir yere g\u00f6t\u00fcrm\u00fcyor. Oras\u0131 da bir yer, belki \u2014 ama pek s\u0131cak de\u011fil.<\/p>\n \u015eunu s\u00f6yleyeyim, kapan\u0131rken: E\u011fer birini ger\u00e7ekten anlamak istiyorsan, onunla bir \u015fey ye. Sadece yemek de\u011fil \u2014 birlikte ye. Telefonlar\u0131 masadan \u00e7ek, konu\u015fmak zorunda de\u011filsiniz, yaln\u0131zca orada olun. \u00c7atal sesi yeter. Sofra bu kadar basit ve bu kadar derin bir yerdir.<\/p>\n Ve e\u011fer birileri sana yemek pi\u015firiyorsa \u2014 o maydanozu g\u00f6r. O iki saat mutfakta harcanan zaman\u0131 g\u00f6r. \u00c7\u00fcnk\u00fc o, belki de hayat\u0131nda sana s\u00f6ylenmi\u015f en uzun c\u00fcmledir.<\/p>\n Hadi bakay\u0131m, \u015fimdi usulca da\u011f\u0131l\u0131n ve m\u00fcmk\u00fcnse m\u0131sm\u0131l olun. \u015eunu sormak istiyorum sana: Hayat\u0131nda seni en iyi anlayan insan, sana ne yapm\u0131\u015ft\u0131? Konu\u015fmu\u015f muydu? Dinlemi\u015f miydi? Yoksa sadece \u00f6n\u00fcne bir tabak koymu\u015f muydu, sessizce, sormadan? Ben ikincisine inan\u0131yorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[47],"tags":[],"class_list":["post-2171","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-gastronomi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2171","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2171"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2171\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2171"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2171"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2171"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}\n
Demirhan.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"