![](\"https:\/\/images.pexels.com\/photos\/9001223\/pexels-photo-9001223.jpeg?auto=compress&cs=tinysrgb&fit=crop&h=627&w=1200\")
<\/p>\n<\/p>\n
Sana bir soru soray\u0131m, do\u011frudan: Sen hi\u00e7 bir yemek y\u00fcz\u00fcnden neredeyse kavga ettin mi? Ben ettim. Baklavay\u0131 kimin icat etti\u011fini tart\u0131\u015f\u0131rken, masada b\u0131\u00e7aklar \u00e7ekilmedi ama bak\u0131\u015flar \u00e7ekildi. O bak\u0131\u015flar\u0131 bilirsin \u2014 “sen h\u00e2l\u00e2 bunu mu san\u0131yorsun” bak\u0131\u015f\u0131. Y\u0131llar \u00f6nce, bir Atina kafesinde, arkada\u015f\u0131m Nikos masaya oturur oturmaz “baklava bizimdir” dedi. Ben de sakin bir sesle, “Nikos, ikimiz de biliyoruz ki bu konuyu kimse kazanamaz” dedim. O g\u00fcld\u00fc. Ben de g\u00fcld\u00fcm. Ama i\u00e7imizden ikimiz de kazanmak istiyorduk.<\/p>\n
\u0130\u015fte sorun tam burada ba\u015fl\u0131yor. Yemek, sadece yemek olmaktan \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 an siyasete d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor.<\/strong> Ve bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm, d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczden \u00e7ok daha eski, \u00e7ok daha derin.<\/p>\n \u015eimdi biraz geriye gidelim. Baklava tart\u0131\u015fmas\u0131na. Herkesin bildi\u011fi, herkesin taraf tuttu\u011fu o muazzam sa\u00e7mal\u0131\u011fa.<\/p>\n Osmanl\u0131 saray kay\u0131tlar\u0131nda baklava 15. y\u00fczy\u0131lda belgelenmi\u015f. G\u00fczel. Ama Orta Do\u011fu’da benzer hamur ve f\u0131st\u0131k kombinasyonlar\u0131 \u00e7ok daha eskilere gidiyor. Yunanistan’da “baklav\u00e1s” ad\u0131yla as\u0131rlard\u0131r yap\u0131l\u0131yor. Arap co\u011frafyas\u0131nda da, \u0130ran’da da, Azerbaycan’da da var. \u015eimdi kim kazand\u0131? Kimse. Ya da herkes. \u0130kisi ayn\u0131 \u015fey.<\/p>\n Hummus meselesine ge\u00e7eyim. Bu daha da iyi. \u0130srail “bizimdir” diyor, L\u00fcbnanl\u0131lar “kesinlikle bizimdir” diyor, Filistinliler “buraya bak bir dakika” diyor, Suriyeliler sessizce g\u00fcms\u00fcyor. Hepsinin anas\u0131 olan nohut ise Anadolu’dan Orta Do\u011fu’ya binlerce y\u0131l \u00f6nce yay\u0131lm\u0131\u015f ve kimseye “beni kimin yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yle” dememi\u015f. Nohut bu kadar politikayla ilgilenmiyor. Nohut sadece pi\u015fmek istiyor.<\/p>\n Peki bu kavgalar\u0131n ger\u00e7ek sebebi ne? Yemek de\u011fil. Asla yemek de\u011fil.<\/p>\n Yemek, kimlik aray\u0131\u015f\u0131n\u0131n en masum k\u0131l\u0131\u011fa b\u00fcr\u00fcnm\u00fc\u015f halidir.<\/strong> Sen “bu yemek bizimdir” dedi\u011finde asl\u0131nda \u015funu s\u00f6yl\u00fcyorsun: “Biz var\u0131z. Buraday\u0131z. Tarihimiz var.” Bu me\u015fru bir ihtiya\u00e7. Ama bu ihtiyac\u0131 bir tabak yeme\u011fe y\u00fcklemek, o taba\u011f\u0131 hem a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131r\u0131yor hem de k\u00fc\u00e7\u00fclt\u00fcyor.<\/p>\n Bir d\u00fc\u015f\u00fcn: Hi\u00e7bir yemek tek bir mutfakta icat edilmedi. Hi\u00e7biri. \u015e\u00f6yle bir liste yapay\u0131m sana:<\/p>\n G\u00f6r\u00fcyor musun? Her yemek bir g\u00f6\u00e7 hikayesi. Her tarif bir seyahat g\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc. Malzemeler s\u0131n\u0131r tan\u0131m\u0131yor, teknikler elden ele ge\u00e7iyor, lezzetler ba\u015fkala\u015f\u0131yor \u2014 ve bu ba\u015fkala\u015fma bir kay\u0131p de\u011fil, bir zenginle\u015fme.<\/strong><\/p>\n Ben bir portreyi \u00e7izerken \u015funu fark ettim y\u0131llar i\u00e7inde: Y\u00fcz, tek bir kalemden \u00e7\u0131kmaz. \u00d6nce genel form gelir, sonra g\u00f6lge, sonra \u0131\u015f\u0131k, sonra y\u00fcz\u00fcn sahibinin getirdi\u011fi bir \u015fey \u2014 o ani bir bak\u0131\u015f, o \u00f6yle bir duran a\u011f\u0131z k\u00f6\u015fesi. Portrenin sahibi kim? \u00c7izen mi, \u00e7izilen mi, ya da aralar\u0131ndaki o g\u00f6r\u00fcnmez gerilim mi? Yemek de b\u00f6yle. Sahiplik de\u011fil, ortakl\u0131k.<\/p>\n Tabii “k\u00fclt\u00fcrel sahiplenme” meselesini de atlamak olmaz. Bu kavram son y\u0131llarda \u00e7ok tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131 \u2014 ve hakl\u0131 sebeplerle. Bir halk\u0131n y\u00fczy\u0131llarca hayatta kalmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan yeme\u011fi al\u0131p “trend” haline getirmek, o halk\u0131 g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131lmak farkl\u0131 bir \u015fey. Bu me\u015fru bir \u00f6fke. Ama bu \u00f6fkeyle “baklava kimin” tart\u0131\u015fmas\u0131 ayn\u0131 \u015fey de\u011fil. Birincisinde g\u00fc\u00e7 dengesizli\u011fi var, ikincisinde sadece ego.<\/p>\n As\u0131l mesele \u015fu: Bir yeme\u011fin k\u00f6keni, o yeme\u011fi yiyenlerin insanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirlemez.<\/strong> Sen baklavay\u0131 \u00e7ok iyi yap\u0131yorsan, iyi yap\u0131yorsundur. Nereden \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 senin ustal\u0131\u011f\u0131n\u0131 ne art\u0131r\u0131r ne azalt\u0131r. Ama “bu benim” demek, seni bir yere ait hissettiriyorsa \u2014 anlar\u0131m. Bunu da reddedecek de\u011filim.<\/p>\n Sadece \u015funu hat\u0131rlat kendine: O yeme\u011fi ilk pi\u015firen insan, muhtemelen yan\u0131ndakini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc. A\u00e7t\u0131, payla\u015ft\u0131. \u0130sim koymad\u0131, patent almad\u0131. Bug\u00fcn ayn\u0131 yeme\u011fi yiyenler kavga ediyorsa, o ilk a\u015f\u00e7\u0131 mezar\u0131nda biraz \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131kla oturuyor olabilir.<\/p>\n Yemek insan\u0131 b\u00f6ler mi? Birle\u015ftirir mi? \u0130kisi de. Ama b\u00f6lmesi i\u00e7in \u00e7ok u\u011fra\u015fmak gerekiyor. Birle\u015ftirmesi i\u00e7in sadece bir masa yeterli.<\/p>\n Hadi bakay\u0131m, \u015fimdi usulca da\u011f\u0131l\u0131n ve m\u00fcmk\u00fcnse m\u0131sm\u0131l olun. Sana bir soru soray\u0131m, do\u011frudan: Sen hi\u00e7 bir yemek y\u00fcz\u00fcnden neredeyse kavga ettin mi? Ben ettim. Baklavay\u0131 kimin icat etti\u011fini tart\u0131\u015f\u0131rken, masada b\u0131\u00e7aklar \u00e7ekilmedi ama bak\u0131\u015flar \u00e7ekildi. O bak\u0131\u015flar\u0131 bilirsin […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[47],"tags":[],"class_list":["post-1998","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-gastronomi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1998","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1998"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1998\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1998"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1998"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1998"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}\n
Demirhan.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"