{"id":1915,"date":"2026-05-26T22:00:39","date_gmt":"2026-05-26T20:00:39","guid":{"rendered":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/2026\/05\/26\/menemen-soganli-mi-olur-yoksa-insan-mi-olunur\/"},"modified":"2026-05-26T22:00:40","modified_gmt":"2026-05-26T20:00:40","slug":"menemen-soganli-mi-olur-yoksa-insan-mi-olunur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/2026\/05\/26\/menemen-soganli-mi-olur-yoksa-insan-mi-olunur\/","title":{"rendered":"Menemen So\u011fanl\u0131 m\u0131 Olur Yoksa \u0130nsan m\u0131 Olunur?"},"content":{"rendered":"<p>Hi\u00e7 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcn m\u00fc, neden en \u00e7ok hi\u00e7bir hayati \u00f6nemi olmayan \u015feyler i\u00e7in birbirimizin g\u0131rtla\u011f\u0131na \u00e7\u00f6k\u00fcyoruz? Memlekette her \u015fey \u00e7\u00f6z\u00fclm\u00fc\u015f, adalet terazisi t\u0131k\u0131r t\u0131k\u0131r i\u015fliyormu\u015f, sokaklarda kimse kimsenin hakk\u0131n\u0131 yemiyormu\u015f gibi, y\u0131llard\u0131r s\u00fcren bir kavga var: Menemen so\u011fanl\u0131 m\u0131 olur, so\u011fans\u0131z m\u0131? Bak hele dertlere. Sosyal medyada bu y\u00fczden birbirine ana avrat k\u00fcfreden, &#8220;Sen gastronomiden ne anlars\u0131n cahil c\u00fchela!&#8221; diye klavye par\u00e7alayan tipler g\u00f6rd\u00fcm ben. Ulan alt\u0131 \u00fcst\u00fc iki yumurta, \u00fc\u00e7 domates, be\u015f biber. Cenneti fethedeceksin sanki alt taraf\u0131 bir pazar sabah\u0131 kahvalt\u0131s\u0131 yapacaks\u0131n.<\/p>\n<p>Ama dur, mesele o kadar basit de\u011fil tabii. Benim k\u0131rk y\u0131ll\u0131k \u00e7izim prati\u011fim bana bir \u015feyi \u00f6\u011frettiyse, o da \u015fudur: \u0130nsan, en b\u00fcy\u00fck sava\u015flar\u0131n\u0131 hep en k\u00fc\u00e7\u00fck siperlerde verir. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00fcy\u00fck sava\u015flarda yenilmek \u00e7ok kolayd\u0131r ama o tavada pi\u015fen menemene so\u011fan sokup sokmama karar\u0131nda mutlak bir iktidar kurabilirsin. &#8220;Bu menemen so\u011fans\u0131z olur arkada\u015f!&#8221; dedi\u011fin an, o k\u00fc\u00e7\u00fck mutfa\u011f\u0131n, o tek g\u00f6z odan\u0131n imparatoru olursun. Kendine bir aidiyet, bir kimlik in\u015fa edersin. D\u00fcnya seni her yerinden h\u0131rpalarken, sen o tavan\u0131n i\u00e7indeki domatesin asidini kontrol ederek hayata kar\u015f\u0131 bir zafer kazand\u0131\u011f\u0131n\u0131 san\u0131rs\u0131n. Ne b\u00fcy\u00fck ill\u00fczyon ama!<\/p>\n<p>Ben a\u015f\u00e7\u0131y\u0131m, yazar\u0131m, \u00e7izerim; yani anlayaca\u011f\u0131n parmaklar\u0131m\u0131n de\u011fmedi\u011fi, iz b\u0131rakmad\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok az malzeme kald\u0131 bu hayatta. Benim felsefem bellidir: <strong>Alet de\u011fi\u015fir, el de\u011fi\u015fmez.<\/strong> Sen o menemeni ister bak\u0131r sahanda yap, ister dedenden kalma d\u00f6k\u00fcm tavada, istersen \u00f6\u011frenci evindeki o taban\u0131 \u00e7izik teflonda&#8230; O yeme\u011fe ruhunu veren \u015fey, senin o biberi do\u011frarkenki ritmindir, domatesin kabu\u011funu soyarken akl\u0131ndan ge\u00e7enlerdir, yan\u0131ndaki insana duydu\u011fun o garip \u015fefkattir. Portre \u00e7izerken de b\u00f6yledir bu i\u015f. Kar\u015f\u0131ma oturan adam\u0131n y\u00fcz\u00fcndeki \u00e7izgileri takip ederken, onun d\u00fcn gece ne yedi\u011fini, hangi ac\u0131yla uyand\u0131\u011f\u0131n\u0131 hissetmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r\u0131m. Mutfakta da tavan\u0131n ba\u015f\u0131na ge\u00e7ti\u011fimde, o malzemelerin her birini birer karakter gibi g\u00f6r\u00fcr\u00fcm. Ye\u015fil biber h\u0131r\u00e7\u0131nd\u0131r, hemen yanmak ister; domates olgundur, suyunu sal\u0131p ortal\u0131\u011f\u0131 sakinle\u015ftirir; yumurta ise o kaotik ortam\u0131 bir arada tutan fedakar bir anne gibidir. Peki ya so\u011fan?<\/p>\n<p>So\u011fan dedi\u011fin, hayat\u0131n ta kendisidir caniko. Kat katt\u0131r. Soyduk\u00e7a a\u011flat\u0131r, i\u00e7ine girdik\u00e7e derinle\u015fir. Menemene so\u011fan girer mi? Bak sana bur\u00e7lar\u0131n, gurmelerin, Michelin y\u0131ld\u0131zl\u0131 kibirli \u015feflerin bilmedi\u011fi bir s\u0131r vereyim: Menemen, e\u011fer g\u00fcn\u00fcn ilk \u0131\u015f\u0131klar\u0131nda, daha afyonun patlamadan, aceleyle yenilecekse so\u011fans\u0131z olur. \u00c7\u00fcnk\u00fc sabah\u0131n o mahmurlu\u011funda midenin o keskin, tatl\u0131-ac\u0131 so\u011fan aromas\u0131na tahamm\u00fcl\u00fc yoktur. Ama o menemen, ak\u015fama do\u011fru, yan\u0131na iki kadeh bir \u015fey a\u00e7\u0131p, masada memleketi kurtaraca\u011f\u0131n, dostlarla laf\u0131n belini k\u0131raca\u011f\u0131n bir &#8220;\u00e7ilingir&#8221; mezesine d\u00f6n\u00fc\u015fecekse&#8230; \u0130\u015fte o zaman o so\u011fan\u0131 incecik, piyazl\u0131k de\u011fil bak, s\u0131\u00e7an di\u015fi do\u011frayacaks\u0131n. O so\u011fan o tavada tereya\u011f\u0131yla \u00f6yle bir kendinden ge\u00e7ecek ki, pembele\u015fmeyecek, adeta eriyip o domatesin ek\u015fili\u011fiyle evlenecek. \u0130\u015fte o zaman menemen yemek olmaktan \u00e7\u0131kar, bir rit\u00fcele d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr.<\/p>\n<p>Bizim insan\u0131m\u0131z payla\u015fmay\u0131 unuttu, mesele burada. Sofran\u0131n etraf\u0131nda toplan\u0131p sadece doymak i\u00e7in de\u011fil, &#8220;bir olmak&#8221; i\u00e7in oturdu\u011fumuz o g\u00fcnleri kaybettik. \u015eimdi herkes kendi taba\u011f\u0131n\u0131n, kendi do\u011frusunun pe\u015finde. Benim soframda her renkten adam oturdu bug\u00fcne kadar. Fa\u015fisti ve vicdans\u0131z\u0131 hari\u00e7 tutar\u0131m, onlar benim kap\u0131mdan i\u00e7eri ad\u0131m\u0131n\u0131 bile atamaz, o ayr\u0131. Ama onun d\u0131\u015f\u0131nda, cebinde be\u015f kuru\u015fu olmayan sokak m\u00fczisyeninden tut, cebi para dolu ama ruhu bombo\u015f i\u015f adam\u0131na kadar herkes o menemene ekmek banm\u0131\u015ft\u0131r. Ve biliyor musun, o ekmek o tavaya girdi\u011finde kimse &#8220;Bunun i\u00e7inde so\u011fan var m\u0131?&#8221; diye sormad\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc a\u00e7l\u0131k sadece mideyle ilgili de\u011fildir; insan en \u00e7ok anla\u015f\u0131lmaya, dinlenmeye, birinin g\u00f6z\u00fcn\u00fcn i\u00e7ine bak\u0131p &#8220;Ben buraday\u0131m, seni g\u00f6r\u00fcyorum&#8221; demesine a\u00e7t\u0131r.<\/p>\n<p>\u015eimdi sana bir Demirhan Ocak mutfak anayasas\u0131 yazay\u0131m da kula\u011f\u0131na k\u00fcpe olsun. Bir sofran\u0131n &#8220;m\u0131sm\u0131l&#8221; olmas\u0131 i\u00e7in gereken kurallar \u015funlard\u0131r:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Masada hiyerar\u015fi olmayacak:<\/strong> \u015eef de, yazar da, bula\u015f\u0131k\u00e7\u0131 da ayn\u0131 ekme\u011fi b\u00f6lecek. Kimse kimseden daha ak\u0131ll\u0131 ya da daha \u00fcst\u00fcn rol\u00fc kesmeyecek.<\/li>\n<li><strong>Malzemeye sayg\u0131 duyulacak:<\/strong> Pazardan ald\u0131\u011f\u0131n o yamru yumru domatesi \u00e7\u00f6pe atmayacaks\u0131n. Kusurlu olan g\u00fczeldir. \u0130nsan gibi, domatesin de yaral\u0131s\u0131 daha tatl\u0131 olur.<\/li>\n<li><strong>Acele edilmeyecek:<\/strong> Yemek pi\u015ferken tavan\u0131n ba\u015f\u0131nda dikilip hayaller kuracaks\u0131n. O buhar y\u00fcz\u00fcne vururken ge\u00e7mi\u015fi, gelece\u011fi, kaybetti\u011fin o eski sevgilileri d\u00fc\u015f\u00fcneceksin. Yemek, sabr\u0131n ete kemi\u011fe b\u00fcr\u00fcnm\u00fc\u015f halidir.<\/li>\n<li><strong>Telefonlar masaya konmayacak:<\/strong> O ekranlara bak\u0131p ba\u015fkalar\u0131n\u0131n sahte hayatlar\u0131n\u0131 r\u00f6ntgenleyece\u011fine, kar\u015f\u0131ndaki insan\u0131n g\u00f6zlerinin i\u00e7ine bak\u0131p onun ruhunun portresini \u00e7izeceksin zihninde.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Bazen d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum da, hayat\u0131 \u00e7ok \u0131skal\u0131yoruz. Detaylarda bo\u011fulurken b\u00fcy\u00fck resmi ka\u00e7\u0131r\u0131yoruz. Bir insan\u0131 sadece fikirlerinden, siyasi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnden ya da menemenine so\u011fan koyup koymamas\u0131ndan \u00f6t\u00fcr\u00fc yarg\u0131lamak ne kolay de\u011fil mi? Kolay, \u00e7\u00fcnk\u00fc zahmetsiz. Oysa o insan\u0131n i\u00e7ine girmek, onun y\u00fck\u00fcn\u00fc omuzlar\u0131nda hissetmek, t\u0131pk\u0131 o so\u011fan\u0131 do\u011frarken g\u00f6z\u00fcnden ya\u015f gelmesi gibi cesaret ister. Biz o cesareti kaybettik. Kalplerimiz nas\u0131r tuttu, sonra da o nas\u0131rlar\u0131 gurmelik taslayarak, entelekt\u00fcel kibirle \u00f6rtmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k. Yemezler can\u0131m, ben yemem en az\u0131ndan.<\/p>\n<p>Ge\u00e7enlerde Berlin&#8217;de bir dostun evinde mutfa\u011fa girdim. Dolap tamtak\u0131r. \u0130ki p\u00f6r\u015f\u00fcm\u00fc\u015f biber, bir kutu soyulmu\u015f domates konservesi, biraz da kurumaya y\u00fcz tutmu\u015f bayat ekmek. &#8220;Demirhan&#8221; dedi, &#8220;bize bir mucize yarat.&#8221; G\u00fcld\u00fcm. Mucize dedi\u011fin \u015fey pahal\u0131 malzemelerde de\u011fil, senin o malzemeye \u00fcfledi\u011fin candad\u0131r. Ald\u0131m o biberleri, ince ince k\u0131yd\u0131m. Konserve domatesi elce\u011fizimle ezdim (alet de\u011fi\u015fir, el de\u011fi\u015fmez dedik ya bo\u015funa de\u011fil). O bayat ekmekleri de az\u0131c\u0131k zeytinya\u011f\u0131 ve kekikle f\u0131r\u0131nlad\u0131m. Ortaya \u00f6yle bir \u015fey \u00e7\u0131kt\u0131 ki, o so\u011fuk Berlin ak\u015fam\u0131nda ev birdenbire Kad\u0131k\u00f6y sokaklar\u0131 gibi kokmaya ba\u015flad\u0131. Masan\u0131n etraf\u0131nda topland\u0131k, herkes sustu, sadece ekme\u011fin \u00e7\u0131t\u0131rt\u0131s\u0131 ve o tavan\u0131n s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 kald\u0131 ortada. \u0130\u015fte o an anlad\u0131m ki, d\u00fcnyan\u0131n neresine gidersen git, insan\u0131n arad\u0131\u011f\u0131 o s\u0131cakl\u0131k hep ayn\u0131.<\/p>\n<p>Uzun laf\u0131n k\u0131sas\u0131 karde\u015fim, menemene ne koyarsan koy, i\u00e7ine biraz vicdan, biraz sevgi ve bolca samimiyet eklemeyi unutma. Gerisi laf\u00fcg\u00fczaf. So\u011fanl\u0131ym\u0131\u015f, so\u011fans\u0131zm\u0131\u015f&#8230; Sen \u00f6nce o sofraya oturacak &#8220;insanl\u0131\u011f\u0131&#8221; bul, sonra tavan\u0131n kapa\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7ars\u0131n.<\/p>\n<p>Hadi bakay\u0131m, \u015fimdi usulca da\u011f\u0131l\u0131n ve m\u00fcmk\u00fcnse m\u0131sm\u0131l olun<br \/>\nDemirhan.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hi\u00e7 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcn m\u00fc, neden en \u00e7ok hi\u00e7bir hayati \u00f6nemi olmayan \u015feyler i\u00e7in birbirimizin g\u0131rtla\u011f\u0131na \u00e7\u00f6k\u00fcyoruz? Memlekette her \u015fey \u00e7\u00f6z\u00fclm\u00fc\u015f, adalet terazisi t\u0131k\u0131r t\u0131k\u0131r i\u015fliyormu\u015f, sokaklarda kimse kimsenin hakk\u0131n\u0131 yemiyormu\u015f gibi, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[47],"tags":[],"class_list":["post-1915","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-gastronomi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1915","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1915"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1915\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1920,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1915\/revisions\/1920"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1915"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1915"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/demirhanocak.com\/site26\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1915"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}